DN, NPS ve SCH Değerleri Nedir? Boru Ölçüleri Nasıl Okunur?

DN ve NPS nominal boru boyutunu, SCH ise birçok boru serisinde et kalınlığı tanımını belirtir.

Teknik şartnamelerde DN 50, NPS 2 ve SCH 40 gibi ifadeler sık görülür. Bu işaretlemeler dış çap ve et kalınlığını anlamak için kullanılır; nominal ölçünün doğrudan gerçek iç çapa eşit olduğu düşünülmemelidir.

DN ve NPS neyi anlatır?

DN metrik esaslı nominal boyut adlandırmasıdır. NPS (Nominal Pipe Size) ise inç esaslı nominal ölçü sistemidir. Bazı yaygın ölçüler eşleştirilebilir ancak isimler gerçek dış çapı tek başına ifade etmez.

• DN 50, yaygın çelik boru serilerinde NPS 2 ile eşleşir.
• NPS 2 çelik borunun standart dış çapı yaklaşık 60,3 mm’dir; 2 inç, gerçek dış çap değildir.
• Aynı DN değerine sahip farklı ürün standartlarında dış çaplar değişebilir.

SCH et kalınlığını nasıl etkiler?

Schedule numarası, belirli NPS ve malzeme standardındaki nominal et kalınlığını tanımlar. SCH 40 ve SCH 80 et kalınlıkları, aynı NPS için genellikle farklıdır; seçim tablo üzerinden yapılmalıdır.

• Et kalınlığı arttıkça aynı dış çapta iç çap küçülür.
• İç çap değişimi basınç kaybını ve akış hızını etkiler.
• SCH değeri tek başına basınç dayanımı garantisi vermez.

Boru etiketini birlikte okuyun

Örneğin NPS 2 SCH 40 ifadesi için ilgili standarttaki dış çap ve et kalınlığı tablosu kontrol edilerek gerçek iç çap hesaplanır. İmalat toleransları ve korozyon payı ayrıca dikkate alınır.

• Boyut serisini ve malzeme standardını teyit edin.
• Bağlantı elemanlarının dış çap ve et kalınlığı uyumluluğunu kontrol edin.

Nominal çap ile gerçek çap aynı mı?

DN ve NPS, boru ailesini tanımlayan nominal ölçülerdir; gerçek dış çapı her ölçüde doğrudan vermez. Örneğin DN 50 ile NPS 2 sıklıkla karşılık gelen nominal ölçüler olarak kullanılır; gerçek dış çap ise bağlı olduğu boru standardına göre belirlenir.

• Kesin dış çap için ilgili boru ölçü tablosunu kontrol edin.
• Boru ile fittings ve flanşın aynı boyut ailesinde olduğunu doğrulayın.
• Ölçüyü yalnızca kumpas sonucu üzerinden adlandırmayın.

SCH değeri değiştiğinde ne olur?

Aynı NPS dış çaplı borularda Schedule sınıfı değiştikçe et kalınlığı farklılaşabilir. Et kalınlığı arttığında iç çap genellikle küçülür; dolayısıyla akış kesiti, ağırlık ve hidrolik kayıp değişebilir. SCH bir basınç sınıfı değildir ve izin verilen basınç hesapla belirlenir.

• SCH 40 ve SCH 80 için aynı iç çapı varsaymayın.
• Gerekli korozyon payını ve imalat toleransını dikkate alın.
• Et kalınlığını tasarım koduna göre doğrulayın.

Siparişte karışıklık nasıl önlenir?

Teknik satın almada “iki parmak boru” gibi genel ifadeler farklı ürünlerle sonuçlanabilir. Borunun standardı, dış çap ailesi, malzemesi, et kalınlığı ve bağlantı türü birlikte belirtilmelidir.

• DN/NPS, dış çap veya ölçü standardını yazın.
• SCH veya milimetre cinsinden et kalınlığını belirtin.
• Malzeme kalitesi, uç tipi ve gerekiyorsa sertifikayı ekleyin.

Uygulama notu: Tasarım, montaj ve malzeme seçimi; ilgili proje standardı, gerçek işletme koşulları ve üretici teknik dokümanlarına göre doğrulanmalıdır.